تبلیغات مقدمه
با پیشرفت سریع علوم و پیچیدگی روز افزون آن بالطبع سیستم های تولیدی و خدماتی نیز گسترش یافته است در نتیجه این پیشرفت اداره صحیح و مناسب اینگونه واحدها به صورت سیستماتیك مستلزم بكارگیری تكنیك های علمی و پیشرفته می باشد .
حجم تولید و گستردگی خدمات آن چنان است كه رشته های مهندسی سنتی از قبیل شیمی ، راه و ساختمان ، برق ، مكانیك و غیره پاسخگوی كلیه مسائل این سیستمها نمی باشند چرا كه هر كدام از این رشتهها ویژگی خاصی را شامل می شوند كه معمولا اسامی آنها مبین ماهیت آنهاست اما مشكل عمده ای كه وجود دارد ارتباط میان این رشته ها و تعیین جایگاه دقیق و درست آنها در كنار هم در صنعت است كه از همین جا نیاز به یك ارتباط دهنده احساس می شود كه برای جبران چنین كمبودی در قرن بیستم و به ویژه در چند دهه اخیر از پیوند رشـــته های علوم ، مدیریت ، اقتــصاد و رشتههای مهندسی، رشته جدیدی به نــام " مهندسی صنایع " ( Industrial engineering ) به وجود آمده است كه وظیفه یك ارتباط دهنده بین رشته های مختلف را به عهده دارد .
بنابراین در این رشته درسهایی از تمام رشته های مذكور وجود دارد تا یك مهندس صنایع برای پیوند بهتر رشتههای مختلف با آنها آشنا باشد .
مهندسی صنایع رشتهایست که با طراحی ، پیاده سازی و بهبود سیستمهای یکپارچه ای از انسان(human) ، مواد (material)، اطلاعات (information)، تجهیزات (instrument) و انرژی (energy)مرتبط میباشد . این رشته بر پایه دانش تخصصی در علوم ریاضی ، طبیعی ، اجتماعی و نیز قوانین و روشهای تجزیه و تحلیل مهندسی و طراحی بنا شده است تا به کمک آنها به ارزیابی نتایج حاصل از سیستمهای یکپارچه بپردازد .
کاربرد و گرایشها
امروزه با پیشرفت صنعت و جهانی شدن اقتصاد و با توجه به توانمندیهای یک مهندس صنایع به اهمیت این رشته بیشتر واقف میشویم. یکی از مهمترین مسائل در صنعت استفاده بهینه از منابع در دسترس میباشد .( منابع در دسترس شامل مواد منابع انسانی و ماشین آلات و...) همه این منابع برای رسیدن به کالای مطلوب هزینههایی را در بردارد که باید این هزینهها حداقل شوند. البته کیفیت کالا و خدمات نیز نباید فراموش شود و کلید حل این مسائل در دست یک مهندس صنایع است که با توانمندیهای خود میتواند راه گشای آن باشد.
مهندسی صنایع یک رشته مدیریتی نیست بلکه تخصص مهندس صنایع به عنوان ابزاری توانمند در خدمت یک مدیر قرار میگیرد یعنی بیشترین کمک به یک مدیر میتواند توسط مهندس صنایع انجام بپذیرد.
البته با توجه به اطلاعات یک مهندس صنایع اگر بخواهند برای یک کارخانه از بین سه نفر با شرایط یکسان و رشتههای تحصیلی مکانیک و برق و صنایع یک نفر را انتخاب کنند حتما مهندس صنایع را برمی گزینند.
گرایشها
رشته صنایع دردوره ی کارشناسی دارای چهارگرایش زیر است:
* برنامهریزی و تحلیل سیستمها
* تولید صنعتی
* تکنولوژی صنعتی
* ایمنی صنعتی
البته گرایشهای ذکرشده در سطح کارشناسی تفاوت چندانی با یکد یگر ندارد، چرا که دانشجویان هر یک از گرایشهای فوق ازمیان 140 واحدی که دردورهی کارشناسی میگذارنند تنها 30 واحد متفاوت با یکدیگر دارند.
دانشجویان می توانند واحدهای متفاوت را نیز در 9 واحد اختیاری خویش انتخاب کرده و بگذرانند. برای مثال فارغالتحصیل گرایش تولید صنعتی میتواند به جای گرایش تحلیل سیستمها فعالیت کند .
گرایش تکنولوژی صنعتی
گرایش تکنولوژی صنعتی با بینش و دیدی فنی تر از گرایش قبلی به مسایل نگاه می کند. کارشناسان این رشته که از نظر فنی نزدیک تر به مهندسین مکانیک (مخصوصا گرایش ساخت و تولید) می باشند ،آگاه به مسایل بهینه سازی ساخت وساز و فراورده های صنعتی و نیز نگهداشت و راه اندازی فنی واحدهای اجرایی هستند.دارای توانایی هایی از قبیل انتقال و مدیریت تکنوژی همین طور حفظ وحراست از آن هستند که به مد د امکانات سخت افزاری و نرم افزاری در جهت حفظ و نگهداشت نظام فنی و اجرایی گام برمی دارند ، با مدیریت تکنولوژی های در دسترس ، یا مواردی که در قالب انتقال تکنولوژی بده بستان می شود سعی در افزودن کمیت و کیفیت فراورده ها و نیز بهره برداری مؤثر از امکانات در دسترس دارند .با استفاده از تجهیزات کامپیوتری و مدارهای منطقی قادر هستند طیف وسیعی از خواست های اجرایی بشر را که بدلیل محدودیت های انسانی به سهولت قابل تحقق نمی باشند را عینیت بخشند.آنها ازمرحله ی طراحی یک ایده ونمونه سازی آن گرفته تا مرحله ی ساخت وتدارک ، امکانات تولید ، همین طورمدیریت مراحل اجرایی ، توان خدمت رسانی را دارند. ضمنا ضایعات ومنابع بروزآنها را شناسایی می کنند و می توانند تأثیرات گوناگون آنها را مورد سنجش و ارزیابی قراردهند در واقع هدف این گرایش تربیت تکنولوژیست های کارخانه است .
گرایش تولید صنعتی
گرایش تولید صنعتی فن به کارگیری مهارتهای تکنیکی- اقتصادی و استفاده ی موثر و نظام یافته از نیروی انسانی، زمان، ماشین آلات، ساختمان و مواد به منظور تولید کالا با کیفیت مطلوب است. مهندس تولید صنعتی با استفاده از علوم مختلفی که کسب کرده قادر است با تجزیه و تحلیلی که پیرامون برنامه ریزی تولید، کنترل و مدیریت پروژه، کنترل کیفیت، بهبود کارایی تولیدو نیز طرح ریزی های گوناگونی که درواحدهای اجرایی انجام می دهد امکان موثر تر به تولید رسیدن فراورده ها یا عرضه مطلوب تر خدمات راپدید آورد انتخاب ترکیب مناسب ازمحصولات تولیدشده توسط یک کارخانه برای به حداکثر رساندن سود کارخانه، قسمتهای مختلف یک کارخانه به چه ترتیبی ساخته شوند تا حداقل جابجایی مواد ومحصولات رابا حداقل ضایعات داشته باشند،تدابیرلازم برای ثبات کیفیت محصولات کارخانه ،برنامه ریزی و کنترل موجودی ها،کنترل کیفیت،راه های موثربه تولیدرسیدن فراورده ها یاعرضه مطلوب ترخدمات ازکارهایی است که یک مهندس تولید صنعتی می تواند انجام دهد او می تواند به گونه ای یک نظام اجرایی را برنامه ریزی کند که چند هدف متفاوت و گاه متضاد درقالبی بهینه تحقیق پیدا نماید .
مثلاً قیمت هاکاهش یافته،ارزش افزوده بالا رفته،حمل ونقل ها کم شده موجودی های محدودتری ذخیره شده ودرعین حال قابلیت اطمینان بالا تری نیز برای حفظ رقابت پذیری وجود داشته باشددرواقع هدف این گرایش تربیت مدیران تولید واحدهای صنعتی است.
گرایش ایمنی صنعتی
گرایش ایمنی صنعتی یکی ازگرایش های تازه تأسیس مهندسی صنایع درایران می باشد . تکنیک ایمنی صنعتی به وسیله ی مهندسین قابل اعتماد برای اولین بار دراواخرسال 1962میلادی جهت ارزیابی ایمنی سیستم های نظامی و تعیین مشکلات ناشی ازغیرنرمال کارکردن آنها پایه گذاری شدوبعد ازآن استفاده ازاین روش به سرعت افزا یش یافت،به طوری که در ایالات متحده ی آمریکا و فرانسه ازآن به ترتیب برای ارزیابی ایمنی هواپیماهای کنکورد وایرباس استفاده شد و بعدها نیزاین تکنیک به ارزیابی ایمنی صنایع هسته ای توسعه یافت . شاید تصوراینکه ایمنی وبهداشت حرفه ای می تواند نقش بسزایی در بهره وری بسیاری ازواحدهای صنعتی داشته باشد برای اکثرافراد مشکل باشد. بدیهی است با وجود تمام مزایا و منافعی که گسترش و توسعه صنعت برای نسل بشربه دنبال داشته است، سرمنشاخطرات ونارسائی های مختلف نیزبوده است که آمارنگران کننده وبعضاوحشتناک حوادث کوچک وبزرگ که هرلحظه درگوشه ای ازاین دنیای پهناور رخ می دهد بیان کننده ی همین امراست . این گرایش تلفیقی ازمهندسی و بهداشت می باشد ومهندسین این گرایش با کاهش آسیب ها و خطرات انسانی محیط کار،ماشین آلات، مواد خام ونظم ونظافت کارگاهی سعی بربهره ور کردن واحدهای صنعتی یک کارخانه را دارند . برای توضیح بیشترفرض کنیداگریک فرد درکارخانه دچارصدمه ای شود عواقبی همچون افسردگی فرد و سایر کارکنان،ازکارافتادگی، به وجود آمدن محدودیت های اقتصادی برای فرد، توقف دستگاه یا قسمتی که فرد مشغول است(حتی برای مدتی کوتاه )،افزایش مخارج (درمانی و تعمیری) آن واحد ودر نتیجه کاهش کیفیت و بهره وری را به دنبال دارد. ازاین رو توجه به اصول ایمنی و بهداشت حرفه ای اهمیت ویژه ای می یابد .(چون نتیجه تمام موارد فوق به افزایش بهره وری واحدهای صنعتی خواهد انجامید.) واهمیت نیاز به این گرایش درصنعت بیشتر روشن می شود.
گرایش برنامه ریزی و تحلیل سیستم ها
گرایش برنامهریزی و تحلیل سیستمها تا حدودی جنبه نرمافزاری دارد و بیشت ربه ارائهی راهکارهای سیستماتیک میپردازد. درواقع هدف این گرایش تربیت کارشناسانی است که بتوانند با بهرهگیری از روشهای جدید و سیستماتیک ومدلهای ریاضی، مسائل واحدهای صنعتی را تجزیه و تحلیل نموده و بیشترین رهنمودها را برای استفاده از منابع موجود در عملکرد اجزاء تشکیل سیستم ارائه بدهند.
برای توضیح بیشتر مهندس تحلیل سیستمها در واقع اطلاعات جمعآوریشده را با استفاده از نرمافزارهای مختلف و مدلهای ریاضی تجزیه و تحلیل نموده، موارد بهدست آمده را تنظیم و ثبت کرده و در اختیار واحدهای مختلف قرار میدهد(حتیالامکان اطلاعات رابه صورت نمودار نیز ارائه میدهد) برای مثال در یک سیستم صنعتی با جمعآوری اطلاعات و هماهنگ کردن ارگانها و سیستمهای مختلف(سیستمهای کیفیت، سیستمهای مالی، سیستمهای تدارک، سیستمهای حسابداری و…) و ارائه چارتی کامل از آنها سعی برآن دارد تا سیستمها را از نظر مدیریت زمانی(زمانسنجی) بهبود بخشیده، تقسیم کار را به بهترین نحو بین نیروی انسانی و ماشینآلات انجام داده تا بیکاری در سیستمها کاهش یابد (در مورد ماشینآلات به بررسی و ثبت نواقص، ضعف قطعات و علت از کارافتادگی آنها میپردازد) خط تولید را موازنه کرده ونقاط گلوگاهی را مشخص مینماید تا خروجی با حداقل هزینه، بهبود یافته و متعادل شود. مهندسی تحلیل سیستمها نسبت به سایر گرایشها به بررسی جامعتر و کلانتر پروژهها و سیستمها میپردازد.
مهندسی صنایع در ایران
در سال 1336 رشته مهندسی صنایع با نام رشته ماشین افزار تا مقطع کارشناسی ارشد در هنرسرای عالی در کنار رشتههای جوش و مکانیک و عمران ( راه و ساختمان ) تدریس شد. به دنبال تأسیس این مرکز تعلیم و تربیت حرفهای، هنرستان صنعتی نمونه و دانشسرای عالی صنعتی پا به عرصه وجود گذاشتند که دورههای سه ساله كارشناسی برگزار مینمودند. در سال 48 نام رشته تغییر کرد و ماشین افزار تبدیل به تولید شد و هم اکنون نیز آن را به نام مهندسی صنایع میشناسیم .
تهیه کننده: محمدصادق ابراهیمی
رییس مركز آزمون دانشگاه آزاد اسلامی از آغاز ثبتنام كنكور سال 1389 دانشگاه از اواخر بهمن ماه سال جاری خبر داد.
دکتر عبدالله سجادی جاغرق، گفت: كنكور دانشگاه آزاد اسلامی اواسط تیر ماه سال آینده برگزار میشود.
وی همچنین در خصوص نحوه تاثیر سوابق تحصیلی داوطلبان كنكور در نحوه پذیرش، گفت: با تصویب كارگروه كنكور از امسال و برای نخستین بار، سوابق تحصیلی داوطلبان تا ۱۵ درصد در پذیرش كنكور دانشگاه آزاد اعمال خواهد شد.
سجادی با بیان اینكه در سال گذشته معدل و سوابق تحصیلی در آزمونهای دانشگاه آزاد تاثیر نداشت و لحاظ نمی شد، در بیان علت آن نیز گفت: ممكن بود معدلهای خوداظهاری حق داوطلبان را تضییع كند.
رییس مركز آزمون دانشگاه آزاد با اشاره به افزایش ظرفیت كنكور ۸۹ دانشگاه نیز خاطر نشان كرد: متناسب با ایجاد رشتههای جدید، افزایش ظرفیت پذیرش نیز خواهیم داشت.
سجادی همچنین با اشاره به پایان مهلت ثبتنام آزمون كارشناسی ارشد دانشگاه آزاد در ساعت ۲۴ روز پنجشنبه ۱۵ بهمن ماه، گفت: داوطلبان باید در مهلت اعلامی و با مراجعه به دفاتر پستی و تهیه دفترچه راهنما و كارت اعتباری، از طریق سایت مركز آزمون به نشانی www.azmoon.org نسبت به ثبتنام خود اقدام كنند.
آزمون كارشناسی ارشد سال ۸۹ دانشگاه آزاد اسلامی طی روزهای ۲۳ الی ۲۵ اردیبهشت ماه به طور همزمان در سراسر كشور برگزار میشود.
دكتر عبدالله سجادی جاغرق رییس مركز آزمون دانشگاه آزاد اسلامی در گفتوگو با ایسنا، با اشاره به زمان ثبتنام و برگزاری كنكور دانشگاه آزاد، گفت: ثبتنام آزمون كارشناسی از هفته آخر بهمن ماه آغاز میشود و آزمون آن اواسط تیرماه 89 خواهد شد.
وی همچنین در خصوص نحوه تاثیر سوابق تحصیلی داوطلبان كنكور در نحوه پذیرش، گفت: با تصویب كارگروه كنكور برای اولین بار سوابق تحصیلی داوطلبان تا 15 درصد در كنكور89 دانشگاه آزاد نیز اعمال خواهد شد.
سجادی با بیان اینكه در سال گذشته معدل و سوابق تحصیلی در آزمونهای دانشگاه آزاد تاثیر نداشت، تصریح كرد: چرا كه ممكن بود معدلهای خوداظهاری حق داوطلبان را تضییع كند.
رییس مركز آزمون دانشگاه آزاد با اشاره به افزایش ظرفیت آزمون سراسری دانشگاه آزاد، خاطر نشان كرد: متناسب با ایجاد رشتههای جدید افزایش ظرفیت نیز خواهیم داشت.
رقابت میلیونی كنكوریها در تیر ماه
دكتر حسین توكلی معاون سازمان سنجش با اشاره به ثبتنام یك میلیون و 287 هزار و 390 نفر در آزمون سراسری سال89 دانشگاهها، گفت: تعداد ثبتنام كنندگان كنكور امسال بیش 35 هزار نفر نسبت به كنكور88 افزایش داشته است.
وی با اشاره به برگزاری به برگزاری كنكور89 از10 تا 12 تیر ماه، اظهار كرد: اطلاعات سوابق تحصیلی داوطلبان اواخر فروردین 89 بر روی سایت سازمان منتشر میشود.
وی با اشاره به زمان توزیع كارت ورود به جلسه كنكور، تصریح كرد: كارت آزمون از 5 تا 9 تیر ماه به صورت اینترنتی توزیع میشود.
وی با اشاره به زمان اعلام نتایج كنكور، خاطرنشان كرد: نتایج اولیه به صورت كارنامه و مهلت انتخاب رشته اینترنتی داوطلبان مرداد 89 تعیین شده است و نتایج نهایی كنكور نیمه دوم شهریور اعلام میشود. همچنین كارنامه نهایی كنكور مهر ماه 89 منتشر میشود.
معاون سازمان سنجش در خاتمه با اشاره به جزییات تاثیر سوابق تحصیلی در كنكور،گفت: بر اساس مصوبات پنجاه و چهارمین جلسه كمیته مطالعه و برنامه ریزی كنكور و نهمین جلسه كارگروه ماده چهار قانون پذیرش دانشجو و در راستای اجرای طرح جدید نحوه پذیرش و گزینش دانشجو مصوب مجلس، سوابق تحصیلی تا 15 درصد برای دیپلمههای نظام جدید آموزش متوسطه سالهای 1384تا 1388 که امتحانات آنها به صورت نهایی و كشوری برگزار شده است، اعمال خواهد شد.
1- جایگاه:
شیمی در گروه ریاضی و تجربی یک درس اختصاصی محسوب میشود و 3 برابر دروس عمومی ضریب دارد. اما با توجه به اولویتهای انتخاب رشته و اینکه رشتهی مربوط به آن اولویت در چه زیرگروهی باشد، ضریب آن نسبت به دیگر دروس اختصاصی تغییر خواهد کرد.
در گروه تجربی پس از درس زیستشناسی، شیمی دومین درسی است که موردتوجه داوطلبان واقع میشود و زمان مطالعه را به آن اختصاص میدهند. همین امر باعث میشود با وجود یکسانبودن کتاب درسی و تعداد واحدهای درسی در گروه ریاضی و تجربی، معمولاً سطح نمرات شیمی دانشآموزان تجربی از ریاضی بالاتر و در کنکور نیز درصد بالاتری را کسب کنند.
در گروه ریاضی جایگاه درس شیمی پس از ریاضی و فیزیک است و ساعات مطالعهی آن کمتر از درسهای ریاضی و فیزیک میباشد. چون قسمت زیادی از مطالب درس شیمی حفظی است. برخی از دانشآموزان رشتهی ریاضی اقبال کمتری به آن نشان میدهند و حتی زمان کمتری از برخی دروس عمومی برای شیمی میگذارند. در مقابل دانشآموزانی که برای درس شیمی وقت مناسبی میگذارند، نسبت به دیگر دانشآموزان رشتهی ریاضی از یک جهش قابلتوجه در رتبه و تراز کلی برخوردار میشوند. با توجه به نزدیکبودن رقابت میان قسمت عمدهی شرکتکنندگان در دروس ریاضی و فیزیک، شیمی درس تعیینکننده میشود و باعث جهش رتبهی آنها میشود.
2- محتوای کلی:
قسمت عمدهی درس شیمی و محتوای آن در مقایسه با دروس دیگر ساده و قابلفهم است و بهدلیل ارتباط مستقیم آن با زندگی روزمرهی دانشآموزان بهنحوی با آن ارتباط برقرار میکنند و مطالعه و وقتگذاشتن در این درس، بهسرعت نتیجه میدهد و باعث رشد سریع درصد و نتایج آزمونها میشود و چون یک درس اختصاصی است، رشد آن باعث کسب رتبهی مناسبتر و تراز بالاتری شده و موجب تقویت روحیهی دانشآموزان خواهد شد.
3- منابع آزمون:
کتاب شیمی سال دوم با 5 بخش، کتاب شیمی سال سوم با 3 بخش و کتاب پیشدانشگاهی با 4 بخش منابع طرح سؤال شیمی در آزمون سراسری و آزاد هستند. از نظر تعداد سؤالهای مطرح شده، این سه کتاب تقریباً اهمیت یکسانی دارند. هم در کنکور 87 و هم در کنکور 88، 11 سؤال از سال دوم، 12 سؤال از سال سوم و 12 سؤال از کتاب پیشدانشگاهی طرح شده است.
از نظر محتوای علمی و سختی مباحث، بخش شیمی سال دوم، بخش یک شیمی سال سوم و بخش 3 و 4 شیمی پیشدانشگاهی دارای مطالب مفهومیتر و مشکلتری میباشند.
از سال 1384 تا سال 1388 از کتابهای شیمی در کنکور سراسری سؤال طرح شده و این مجموعهی سؤالها، مهمترین منابع تست استاندارد دردسترس میباشند و داوطلبان برای ارزیابی خود، باید حتماً پس از تدریس دبیران به حل آنها بپردازند.
مجموعهی تستهای کنکورهای سراسری و آزاد که مربوط به قبل از سال 1384 میشوند و از کتابهای جدید طرح نشدهاند، باید توسط اساتید خبره، گزینش و بسیاری از آنها که مربوط به مطالب حذف شده است، تغییر و ویراستاری شوند.
در برخی از کتابهای کمک درسی که شامل این مجموعهی سؤالها است، این گزینش بهدرستی انجام نشده است و دانشآموزان در هنگام بررسی این تستهای قدیمی، باید متوجه این موضوع باشند.
4- مهمترین منبع مطالعه:
مهمترین منبع برای مطالعه، متن کتاب درسی است. هیچ کتاب کمک آموزشی یا جزوهی درسی نمیتواند جای کتاب درسی را بگیرد. تمام سؤالها با توجه به متن کتاب درسی، طرح میشوند. سؤالهای مطرحشده در متن کتاب درسی در قالب “فکر کنید”ها یا “همچون دانشمندان” همیشه از جمله مهمترین منابع طرح سؤال محسوب میشوند و باید توسط دانشآموزان حل و بررسی شوند.
در کنکور 87 و 88 تعداد 5 تا 6 سؤال، بهصورت نقطهچین و جای خالی مطرح شدهاند. در برخی از اینگونه سؤالها، جملهای از کتاب درسی که حاوی یک مفهوم یا تعریف مهم است، بهصورت ناقص و با جای خالی داده شده است و در برخی دیگر موضوعی یا مفهومی درسی، بهصورت جای خالی پرسیده شده است و طرح اینگونه سؤالها، به معنای تسلط داوطلبان به متن کتاب درسی میباشد.
استفاده از شکلها، جدولها و نمودارهای کتاب درسی، بهعنوان سؤال، یک شیوهی رایج طرح سؤال است. در سال 87، 4 سؤال در رشتهی ریاضی و 6 سؤال در رشتهی تجربی اینگونه بوده است و در سال 88 آمار آن به ترتیب، 4 سؤال بوده است. گاهی قسمتی یا یکی از اجزاء مشکل حذف میشود و از آن سؤال پرسیده میشود. طرح اینگونه سؤالها، به این معناست که داوطلبان باید عین شکلها و نمودارهای کتاب درسی را بهخاطر بسپارند و بدانند آن شکل به چه منظوری استفاده شده است.
برخی از تستها جنبهی محاسباتی دارند و شامل اعداد اعشاری میشوند که قابل سادهکردن نبوده و جزو محاسبات وقتگیر محسوب میشوند. با توجه به ممنوعبودن استفاده از ماشینحساب، به نظر برخی دانشآموزان حل اینگونه تستها وقت زیادی میبرد و ضرورت ندارد، درحالی که در عمل، وقت مناسبی را میگیرند و برخلاف تستهای مفهومی و شبههدار، حتماً به جواب درست میرسند. زمانگذاشتن و حل این تستها کاملاً توصیه میشود.
هزچند مطالب “بیشتر بدانید”ها در متن کتاب درسی جزو منابع طرح سؤال آزمون نمیباشند، اما نباید کاملاً نادیده گرفته شوند.
مطالب “بیشتر بدانید” را میتوان به دو دستهی کلی تقسیم کرد. برخی از آنها کاملاً مکمل درس میباشند. مثل نظریهی اسید و باز لوویس در صفحهی 55 و یا نحوهی عملکرد شناساگرها در صفحهی 64 که مانند مطالب متن کتاب برای درک مفاهیم به آنها نیاز داریم. برخی دیگر مطالب کاملاً حاشیهای هستند که به تکمیل معلومات عمومی و مطالب جالبتوجه علمی میپردازند. مثلاً بیشتر بدانید صفحهی 62 در مورد عملکرد اسید معده، مطالعهی این بیشتر بدانیدها، برای کنکور اهمیت کمتری دارد و به خاطرسپردن جزئیات آنها اولویت ندارد.
5- خلاصهنویسی یک مهارت مهم:
خلاصهبرداری از مطالب حفظی مخصوصاً در مورد فصلهایی مثل فصل 1 و 2 سال دوم، بهصورت فلشکارت یا فیش جعبه لایتنر، در به خاطرسپردن آنها بسیار مؤثر است و کاملاً توصیه میشود.
یک خلاصهنویسی خوب حتماً باید پس از یک یا چندبار مطالعهی دقیق و عمیق متن صورت گیرد. در متن خلاصهشده، فقط موضوعاتی نوشته میشود که اهمیت بیشتری دارند و ممکن است فراموش شوند و با کوتاهترین جملات و عبارتهایی که مفهوم را میرسانند، نوشته میشوند.
بهتر است در هر صفحه یا فیش، خلاصهبرداری یک موضوع و مطلب نوشته شود تا پس از به خاطرسپاری بتوان آنها را از دیگر فیشها جدا کرد.
خلاصهنویسی هر فرد تنها برای خود آن فرد قابل استفاده است، به عبارت دیگر، هر دانشآموز باید خلاصههای مربوط به خود را شخصاً تهیه کند. ممکن است یک مطلب خلاصهشده برای یک دانشآموز مهم و برای دانشآموز دیگر، یک موضوع بدیهی باشد که نیاز به خلاصهشدن ندارد.
نوشتن خلاصهها، در به خاطرسپردن آنها کمک میکند زیرا سطح عمیقتری از حافظه، هنگام نوشتن استفاده میشود. بهتر است هنگام نوشتن خلاصهها، آنها را با صدای بلند بخوانیم، بهطوریکه حافظهی شنیداری نیز در به خاطرسپردن همزمان با نوشتن کمک کند. نباید خلاصهنویسی را به نوعی تلفکردن وقت تصور کرد.
وقتیکه برای خلاصهنویسی استفاده میشود، جزو ساعتهای مطالعهی آن درس است و به هنگام استفاده از خلاصهها برای مرور مطالب، چندین برابر باعث صرفهجویی در وقت مطالعه خواهد بود.
برگرفته از سایت گزینه 2
بهترین وقت تهیهی خلاصهها در تعطیلات تابستان و در طول سال تحصیلی است و باید حتماً قبل از تعطیلات عید تمام شود و بیشترین استفاده از خلاصهها، در ایام مطالعات جمعبندی و بعد از تعطیلات عید است.
|
امتحانات ترم اول |
دوران مطالعاتی نوروز |
امتحانات ترم دوم |
نام دوره |
|
دروس نیمسال اول |
دروس پایه دوم و سوم |
دروس نیمسال دوم |
مباحث مورد مطالعه |
|
الویت |
میزان ساعات لازم |
اقدام لازم |
نام مبحث |
نام درس |
برای اینكه بتوانید فرزندتان را در رسیدن به قله موفقیت كمك كنید پیشنهاد میشود توصیههای زیر را به مرحله اجرا درآورید:
انسانها باتوجه به نوع نگرش خود، معانی و تعاریف متفاوتی از موفقیت در زندگی دارند اما عموما كسب مدارج بالای علمی، اجتماعی و شغلی را از عوامل موفقیت میدانند.
در بعضی از كشورها از جمله كشور ما بهدلیل محدودیتهای پذیرش دانشجو از طریق آزمون سراسری (كنكور) انجام میپذیرد.
نظر به اینكه آزمون نفسگیر كنكور در سرنوشت فرزندان این مرز و بوم خواسته یا ناخواسته نقش و اهمیت ویژهای یافته است، اكثریت خانوادهها دوست دارند توانایی آن را داشته باشند كه در آزمون، همراه، همگام و یاور فرزندان خود باشند.
1 - زمینه شركت او را در كنكورهای آزمایشی فراهم نمایید: مطالعه برای كنكور یك فرآیند فرسایشی است و از مهمترین دلایل سردرگمی داوطلبان این است كه نمیدانند چه بخوانند، كنكور آزمایشی سبب میشود تا براساس برنامهریزی هدفمند و كوتاهمدت مطالعه كنند و شرایط كنكور را عملا تمرین كنند. كنكور آزمایشی به چند دلیل موثر است از جمله:
الف) داوطلب با تحلیل آزمونها در هر مرحله قادر خواهد بود كه نقاط ضعف خود را بهتر بشناسد و در رفع آنها بكوشد.
ب) نوعی تمرین و تكرار شرایط كنكور است.
ج) فرصتی است كه داوطلب بتواند خود را با دیگران در دروس مطالعه شده مقایسه كند.
د) موجب كوتاه شدن زمان برنامهریزی بلندمدت است.
2 - تقویت انگیزههای درونی داوطلب: ممكن است داوطلب باتوجه به شرایط خانواده و جامعه تصور كند كه تلاش او كارساز نیست، در این صورت به او اطمینان دهید كه این شرایط پایدار نیست و انسان نه تنها باید تحت تاثیر محیط قرار نگیرد بلكه با تقویت انگیزههای درونی میتواند شرایط را به نفع خود تغییر دهد.
3 - تقویت اعتماد به نفس داوطلب: ضریب موفقیت هر داوطلب برابر است با ضریب اعتماد به نفس او. پس با رفتار مناسب و كلامهای امیدبخش خود تا میتوانید خودباوری و احساس شایستگی و تفكر مثبت او را تقویت كنید و مطمئن باشید كه توكل و اتكال و اعتماد به خدای رحمان میتواند نقش بسزایی داشته باشد.
4 - عدم بروز حساسیت خود: ضمن اینكه به والدین حق میدهیم تا حدودی نگران ادامه تحصیل فرزندان خود باشند اما توصیه میشود كه با ابراز حساسیتهای بیمورد استرس بیشتری را به داوطلبین وارد نكنند.
5 - داوطلب را در تست زدن یاری كنید: چهار عامل موفقیت در كنكور (سرعت - دقت - تعادل روحی - فهم مطالب درسی) با تستزدن اصولی میتواند تقویت شود. داوطلبان بهتر است از حدود چهار ماه مانده به كنكور 50٪ زمان را به تست زدن و 50٪ را به مطالعه و در یك ماه آخر 90٪ را به تست زدن و 10٪ را به مطالعه اختصاص دهند. خانوادهها هم با تهیه تستهای مناسب و تصحیح و نمرهگذاری تستهای داوطلب میتوانند در این امر مهم او را كمك كنند.
6 - پیشبینی حوادث غیرمترقبه: اگر در آستانه كنكور خدایی ناكرده اتفاق ناگواری هم رخ دهد مانند مرگ نزدیكان، تصادف و... با مدیریت بر هیجانات خود نباید اجازه دهید كه تمام زحمات فرزندتان به هدر رود بلكه دائم ذهن او را به ادامه راه و رسیدن به هدف متمركز كنید.
7- در انتخاب رشته به علایق داوطلب توجه كنید: عموما خانوادهها در بحث انتخاب رشته به بازاركار آن فكر میكنند، توصیه میشود به علاقه داوطلب بیشتر توجه كنید زیرا اشتیاق و شوق به یك رشته میتواند از آن همهچیز بسازد و از مردهترین شغلهای اجتماعی اگر به آن عشق و علاقهای داشته باشد میتواند درآمد ایجاد كند.
8 - در موفقیتهای مرحلهای داوطلب به او پاداش دهید: روانشناسان معتقدند اگر فردی پس از انجام عملی پاداش دریافت كند این اقدام باعث تشدید آن عمل در فرد خواهد شد. پس اگر او در یك درس و یا امتحان موفقیتی كسب كرد به او پاداش دهید مثلا غذا یا فیلم یا لباس مورد علاقه و... او را تهیه و در اختیارش قرار دهید.
9 - داوطلب را شاد و با نشاط نگهدارید: شادی موجب هیجان مثبت در انسان میشود كه این هیجان دارای چهار عنصر (لذت - خرسندی - رضایت از زندگی - رفع اضطراب و افسردگی) میشود كه همه این عوامل محرك و انگیزه خوبی برای كسب موفقیت در كنكور میباشد بنابراین تفریح و سرگرمی، دید و بازدیدهای لذتبخش و خنده و شادی را حتی در حد كم از او دریغ نكنید.
10 - عدم وابستگی داوطلب به مراكز آموزشی و افراد خاص: در صورت وابستگی با جابهجایی هر یك از آنها ممكن است داوطلب دچار بحران شود پس سعی نمایید كه او بیشتر به تلاش و خواندن و فهمیدن دروس توسط خود متكی باشد تا دیگران.
11 - مهمترین منبع مطالعاتی داوطلب كتب درسی است: استفاده از جزوات و كتابهای آموزشی مناسب بهعنوان منابع مطالعاتی مكمل خوب است به شرطی كه داوطلب را از كتب درسی و تمرینهای آن غافل نكند.
12 - مطالعه دروس در ماههای ویژه: كنكور یك فرآیند فرسایشی و نیازمند یك برنامه مطالعاتی طولانی است و داوطلبانی موفقترند كه در تمام ماههای سال مطالعه مستمر داشته باشند اما توصیه میشود زمینه مطالعاتی فرزندان را در چند ماه كه اهمیت بیشتری دارند فراهم نمایید از جمله:
- فصل تابستان برای آغاز مطالعه دروس پیشدانشگاهی به همراه مرور «پایه» از اهمیت ویژهای برخوردار است.
- عید نوروز برای مرور دروس پیشدانشگاهی یك (ترم اول) و پایه (دوم یا سوم) مناسبتر است.
- ماه خرداد برای جمعبندی مطالعات مناسب است كه بهتر است این دوران به دو قسمت تقسیم شود.
الف) مرور و رفع نقاط ضعف حداكثر برای 10 روز
ب) در مدت باقیمانده هر سه روز یك آزمون جامع (طبق شرایط كنكور) انجام شود كه بهتر است سوالات كنكور سالهای قبل باشد.
13 - توجه به روز قبل از كنكور: به والدین توصیه میشود داوطلب را در آن روز كمك كنند مثل روز كنكور زودتر از خواب بیدار شود - حتما صبحانه كامل بخورد - مسیر رفتن به حوزه را شناسایی كند - ظهر نخوابد و حتما ناهار مورد علاقهاش را تهیه كنید تا میل كند - بعدازظهر یك ورزش جسمانی هوازی (دوچرخهسواری، شنا كردن و...) داشته باشد - وسایل روز بعد را آماده كند - فضای شاد و مفرحی را برای او ایجاد كنید - شب حدود ساعت 22 بخوابد و به هیچ وجه مطالب درسی مطالعه نكند.
14 - توجه به صبح روز كنكور: توصیه میشود والدین همانند روز قبل داوطلب را زودتر با آرامش و نشاط بیدار كنند و به او یادآوری نمایند كه:
صبحانه كامل میل كند - با گرفتن دوش آب سرد علاوه بر ایجاد هوشیاری و نشاط در خود از آرامش بیشتری برخوردار شود - لباس راحت بپوشد و خود را آراسته كند گویی كه به میهمانی میرود سپس با توكل به خدا كه آرامشدهنده است كمی زودتر به سوی محل برگزاری آزمون حركت كند كه یقینا همراهی والدین تا محل آزمون از استرس او خواهد كاست.
برگرفته از سایت گزینه 2
پیش دانشگاهی از آنجا که آغاز ورود به دنیای بزرگی است و آرزوی بسیاری از دانش آموزان و خانواده هایشان است، فصلی مهم به شمار می آید. شاید شما این مهم بودن را با ثبت نام در کلاسهای مختلف، گرفتن معلم خصوصی، تعطیل کردن برنامه های خانوادگی و ... هم سنگ بدانید. اما مهمتر از همه اینها هم نکاتی وجود دارد که هزینه بر نیستند.
در ادامه درباره برخی از این نکات که یک خانواده پیش دانشگاهی و فرد باید رعایت کنند تا به نتیجه بهتری برسند را میخوانید.
بایدها و نبایدهای اعضای خانواده:
مهمترین وظیفه یک خانواده در قبال فردی که در مرحله خاصی مثل دوره پیش دانشگاهی قرار گرفته و میخواهد وارد دانشگاه شود، تأمین آرامش برای او است. چگونه میتوان این آرامش را تأمین کرد؟
الف- بحث و مشاجره ممنوع!
در صورت وجود مشکل در خانواده؛ انتقال دادن بحثهای خانوادگی را به زمان و مکانی که دانش آموز در آن حضور نداشته باشد. (البته اگر بعد از این جابه جایی نتوانید نقش خود را به عنوان کسی که مشکل خاصی ندارد، ادامه دهید و ظاهر شما از کیلومترها آن طرفتر نشان بدهد که مشکلی دارید، اینکار تا حدودی بی فایده است).
ب- برقراری سکوت و نظم در محیط خانه:
اینکار البته به معنای برقراری حکوت نظامی و سخت گرفتن به دیگر اعضای خانواده نیست. پایین آوردن صدای تلویزیون، ضبط، رادیو و تلفن و حتی جاروبرقی کشیدن زمانی که دانش آموز بیرون از خانه است یا در زمان استراحت قرار گرفته، میتواند کارهای کوچک اما مفیدی برای برقراری آرامش او باشد. محدودکردن رفت و آمدهای خانوادگی و مسافرت های غیرضروری هم بی اثر نیستند و البته فراموش نکنید در عین حالی که این موارد را رعایت میکنید، نباید او را مورد سرزنش قرار بدهید و مدام با حذف هر برنامه ای بگویید: «به خاطر تو اینکار را کردیم یا فلان مهمانی را نرفتیم و ...».
پ-تغذیه مناسب:
در این مدت باید دقت بیشتری در تغذیه او داشته باشید. قرار دادن میوه، سبزیجات، سالاد، لبنیات (شیر، ماست، پنیر و ...) در سفره روزانه و گاهی بردن یک لیوان آب و یادآوری به خوردن آب، محدودکردن فستفودها و غذاهای چرب و داشتن برنامه دقیق برای صرف صبحانه، ناهار و شام از جمله این موارد است.
ت- امیدواری دادن:
از وظایف مهم شما به عنوان اعضای خانواده، خصوصاً در شرایط سخت و اضطراب آور، امیدواری دادن است. اما چگونه میتوان امیدواری داد؟!
• یادآوری لطف و مهربانی خدا
• یادآوری موفقیتهای قبلی او
• نقل تجربه های مثبت زندگی بعد از گذر از شرایط سخت
• ترسیم آینده روشن
• بیان درک شرایط او
• حتی در مواردی در آغوش کشیدن و ابراز محبت روشن و واضح.
ث- پشتیبانی کردن به موقع:
اگر شاهد تلاش فرزندتان برای کسب موفقیت هستید و میبینید که او تمام تلاش را میکند تا وظایف خود را به خوبی انجام دهد، شما هم با پشتیبانی او، انرژیاش را مضاعف کنید. اما پشتیبانی در اینجا چه مفهومی میتواند داشته باشد؟
• اگر نمره خوبی نگرفت به او بگویید که آنچه برای شما مهم است، سعی و تلاش است که او دارد، نه نمره تنها.
• اگر توانایی و امکان دارید، البته با مشورت با خود دانش آموز برای ثبت نام در کلاس درسی که احساس ضعف میکند، اقدام کنید.
• پای حرفهای دل او بنشینید و سعی کنید کاملاً به حرفهای او گوش کنید، قبل از آنکه به آن حرفها بخواهید جواب دهید.
• اگر احساس مشکل بزرگی در مدرسه یا خارج از مدرسه دارد که نمیتواند با شما در میان بگذارد، حتماً از یک مشاور برای رفع مشکلاش قبل از سنگین شدن درسها، کمک بگیرید.
• درباره فضای مدرسه از او سؤال بپرسید.
• اگر امکان دارد فضایی فراهم کنید تا با دوستانش به صورت گروهی درس بخوانند.
بایدها و نبایدهای دانش آموز پیش دانشگاهی
مهم نیست تا سال قبل، دانش آموز ممتازی بودید یا یک دانش آموز متوسط یا یک دانش آموز به قول معروف تنبل! مهم این است که امسال میخواهید چه برنامه ای داشته باشید؟! آیا میخواهید بعد از 12 سال درس خواندن و وقت گذاشتن و صرف هزینه، به نتیجه دلخواه برسید یا نه؟! اگر جواب شما مثبت است، این نکته ها را رعایت کنید:
1- تصمیمتان را بگویید و بنویسید
تصمیمتان را روی برگهای بنویسید و جایی بگذارید تا ببینید. مثلاً بنویسید: من میخواهم در رشتهی مهندسی قبول شوم و برای همین درس میخوانم. ممکن است خسته شوم، نتوانم مهمانی بروم، فوتبال بازی کنم، اما این یک سال تحمل میکنم تا نتیجهی خوبی بگیرم.
اگر هم این تصمیم را ننوشتید، وقتی کتابی را باز میکنید تا بخوانید یا احساس بیحوصلگی میکنید با خودتان این آرزو را یادآوری کنید تا انرژی پیدا کنید.
2- برنامه ریزی کنید
شما امسال هم میخواهید درسهای پیش دانشگاهی را بخوانید و هم درسهای سال گذشته را مرور کنید. بنابراین احتیاج به یک برنامه ریزی درست و دقیق دارید. اگر تا به حال برنامه ریزیهایتان نتیجه بخش بوده و فکر میکنید امسال هم میتوانید برنامه ریزی درستی داشته باشید، مسأله ای نیست. اما اگر برنامه تان را با فرد متخصصی مثل یک مشاور برنامه ریزی یا حتی یکی از اعضای خانواده که در اینکار سر رشته دارد، مرور کنید، میتواند برای شما مفید واقع شود. در اینکار میتوانید از کنکوریهای موفق سال قبل هم کمک بگیرید.
3- مشکل بزرگ را حل کنید
اگر از خیلی وقت پیش تا حالا، مشکل بزرگی را احساس میکردید که حل نشده باقی مانده و حواستان را به خودش جلب میکند، باید بدانید اگر این مشکل در ذهنتان بماند و حل نشود، میتواند نتیجه بدی بر سعی و تلاشتان بگذارد. این مشکل چیست؟ با مدرسه تان مشکل دارید؟ معلمها؟ در خانه موضوعی شما را آزار میدهد یا شاید از انتخاب رشته تان ناراضی هستید؟!
فکر نکنید دیر شده و شما فرصتی ندارید. حتماً با فردی که به او نزدیک هستید (بهتر است که در محیط خانواده باشد و بزرگتر از شما) راجع به این موضوع صحبت کنید و هر چه زودتر آن را حل کنید تا بتوانید روی درسهایتان تمرکز کنید و موفق شوید! نگران نباشید. شما میتوانید!